پیشینه‌ی طولانی و شرم‌آور تروریسم آمریکایی

متن زیر ترجمهٔ مقاله‌ای از نوام چامسکی است که چندی پیش در سایت In These Times به چاپ رسیده است. چامسکی در این مقاله سعی می‌کند به موارد متعددی از حمایت‌های پیدا و پنهان آمریکا از حرکت‌های تروریستی در سطح جهان اشاره کند و ثابت نماید که این کشور در تروریسم جهانی پیشتاز است و به آن افتخار می‌کند.

این یک حقیقت است که «آمریکا اصلی‌ترین دولت حامی تروریسم جهانی است و به آن افتخار نیز می‌کند.» تعبیر محترمانه‌تر این عبارت در سرمقالهٔ نیویورک تایمز این گونه آمده است: «تحقیقات سیا پیرامون حمایت‌های پنهانی از شورشیان سوریه، تردیدها را تقویت می‌کند.» در این مقاله، گزارشی از تحقیقات سیا دربارهٔ کمک‌های پنهانی آمریکا به شورشیان سوری آورده شده که اخیراً صورت گرفته و به دنبال این است که میزان تأثیرگذاری این کمک‌ها را مشخص نماید. کاخ سفید با استناد به این بررسی‌ها، ضمن اظهار تأسف، به این نتیجه رسید که کمک‌های انجام شده، دست آورده‌ای بسیار کمی را در برداشته است و به همین دلیل بازنگری در برخی سیاست‌ها را در دستور کار خود قرار داد.

متن این مقاله به دستور اوباما اشاره می‌کند که در آن از سیا خواسته بود، دربارهٔ روش‌های حمایت مالی و تسلیحاتی از گروه‌هایی که در یک کشور موفق به شورش شده‌اند، تحقیقاتی را انجام دهد. اما آن‌ها نتوانستند به نتیجه روشنی دست پیدا کنند. به همین دلیل اوباما کمی نسبت به ادامه این تلاش‌ها مردد شد. اولین پاراگراف از مقالهٔ مجلهٔ تایمز به سه نمونهٔ مهمّ از کمک‌های پنهان اشاره می‌کند: آنگولا، نیکاراگوئه و کوبا. در حقیقت هرکدام از این موارد، ملیّات تروریستی بزرگی بوده‌اند که به‌وسیلهٔ آمریکا اجراشده است.

آنگولا توسط آفریقای جنوبی در سال ۱۹۸۸م موردحمله قرار گرفت و این حمله ازنظر آمریکا دفاع در برابر یکی از گروه‌های تروریستی بدنام جهان قلمداد می‌شد. در آن ایّام دولت ریگان به‌تنهایی از رژیم آپارتاید حمایت می‌کرد و حتی تحریم‌های کنگره را نقض کرد و سطح مبادلات تجاری خود را با آفریقای جنوبی به‌عنوان متحد آمریکا افزایش داد. در همین زمان، واشنگتن به همکاری با آفریقای جنوبی پرداخت و از جوناس ساویمبی[۱]، فرماندهٔ نیروهای تروریستی گروه یونیتا[۲] در آنگولا حمایت‌های زیادی انجام داد.[۳]

حتی وقتی ساویمبی در یک انتخابات آزاد که به‌دقت تحت نظارت قرارگرفته بود، آشکارا شکست سختی خورد، واشنگتن همچنان به حمایت خود از او ادامه داد، امّا آفریقای جنوبی پس‌ازاین اتّفاق دست از حمایت او برداشت. ساویمبی ازنظر ماراک گولدینگ[۴] سفیر بریتانیا در آنگولا، «هیولایی بود که شهوت قدرت داشت و بدبختی‌های هولناکی را برای مردم کشورش به ارمغان آورده بود.»

چنین حمایت‌هایی پیامدهای وحشتناکی را به دنبال داشت. در سال ۱۹۸۹م بررسی‌های سازمان ملل متحد نشان می‌دهد که غارتگری‌های آفریقای جنوبی به کشته شدن حدود یک و نیم میلیون نفر از مردم کشورهای همسایه این کشور منجر شده است. این آمار غیر از تعداد تلفاتی است که در خود آفریقای جنوبی بر جای مانده است؛ اما درنهایت نیروهای کشور کوبا به متجاوزان آفریقای جنوبی که به‌صورت غیرقانونی نامیبیا را اشغال کرده بودند حمله کردند و آن‌ها را مجبور به عقب‌نشینی نمودند؛ اما آمریکا همچنان به حمایت خود از هیولای آنگولا یعنی ساویمبی ادامه داد.

آرتور شلزینگر، مورخ و یکی از دستیاران نزدیک کندی، در کتابی که دربارهٔ رابرت کندی، مسئول برخی از جنگ‌های تروریستی آمریکا نوشته، آورده است: جان اف کندی رئیس‌جمهور وقت آمریکا بعد از شکست عملیات نظامی خلیج خوک‌ها در کوبا و در سال ۱۹۶۱م اقدامات جنایت‌آمیز و مخرّبی را ساماندهی نمود و از این طریق ترس و وحشت را وارد کوبا کرد. در همین راستا جنایات زیادی علیه کوبا صورت گرفت. بنا بود که با افزایش اقدامات تروریستی، شورش‌های داخلی در اکتبر ۱۹۶۲م در کوبا به اوج خود برسد و زمینهٔ حملهٔ نظامی آمریکا به این کشور فراهم شود. در حال حاضر نیز، پژوهش‌ها نشان می‌دهد که همین مسأله یکی از دلایلی بوده است که باعث شده، رهبر روسیه در آن زمان یعنی نیکیتا خروشچف[۵]، سامانهٔ موشکی را در کوبا مستقر کند و زمینهٔ بحرانی که ممکن بود به جنگ هسته‌ای منجر شود را فراهم نماید. بعدها رابرت مک نامارا[۶]، وزیر دفاع آمریکا اذعان کرد که اگر او رهبر کوبا بود انتظار می‌داشت که آمریکا حملهٔ خود را به کوبا آغاز کند. حملات تروریستی آمریکا علیه این کشور، بیش از سی سال ادامه یافت و خسارات زیادی را بر کوبا تحمیل نمود. آمار مربوط به قربانیان این اقدامات تروریستی، به‌ندرت در آمریکا منتشر می‌شود امّا برای اولین بار در گزارش یک محقق کانادایی به نام کیت بولندر[۷]، جزئیات مربوط به تعداد قربانیان در سال ۲۰۱۰ م منتشر گردید.

خسارات و پیامدهای ناشی از این جنگ تروریستی طولانی، به‌وسیلهٔ تحریم‌های خردکننده، افزایش یافت و حتّی در حال حاضر نیز برخلاف اجماع جهانی همچنان ادامه دارد. در ۲۸ اکتبر، سازمان ملل متّحد، برای بیست و سومین بار، بر ضرورت پایان دادن تحریم‌های اقتصادی اعمال‌شده توسط آمریکا علیه کوبا تأکید کرد. این مصوّبه با ۱۸۸ رأی موافق، در مقابل دو رأی مخالف آمریکا و اسرائیل و سه رأی ممتنع از کشورهای جزیره‌ایِ واقع در اقیانوس آرام به تصویب رسید. بر اساس گزارش شبکهٔ خبری‌ای بی سی، هیلاری کلینتون[۸] در کتاب جدید خود با عنوان «انتخاب سخت» آورده است که در حال حاضر، بین مقامات بلندپایهٔ آمریکایی، بر سر ادامهٔ تحریم‌ها علیه کوبا اختلاف‌نظر وجود دارد. دانشمند فرانسوی، سلیم لامرانی در کتابی به نام «جنگ اقتصادی علیه کوبا» که در سال ۲۰۱۳م منتشر کرد، هزینه‌های سنگین این نبرد تروریستی برای کوبایی‌ها را برآورد کرده است.

دراین‌بین به نیکاراگوئه نیز باید اشاره شود. دادگاه بین‌المللی لاهه، دونالد ریگان رئیس‌جمهور آمریکا را به خاطر جنگ تروریستی محکوم نمود و دستور داد که آمریکا ضمن پایان دادن به استفاده غیرقانونی از زور، باید مبلغ قابل توجّهی غرامت نیز بپردازد. اما واشنگتن با افزایش دامنهٔ جنگ، و نیز وتوی قطعنامهٔ شماره ۱۹۸۶ شورای امنیت سازمان ملل متحد، به همهٔ کشورها ثابت کرد که قوانین بین‌المللی را رعایت نمی‌کند.

نمونهٔ دیگر از تروریست، که معمولاً سالروز قتل قربانیان آن در ۱۶ نوامبر هرسال گرامی داشته می‌شود مربوط به حادثهٔ ترور شش کشیش یسوعی در سان سالوادور است. در این واقعه، یک واحد تروریستی ارتش السالوادور که توسط آمریکا مسلح و آموزش داده‌شده بودند، با دستور مقامات ارشد نظامی، وارد دانشگاه یسوعی‌ها شدند و کشیشان و حتی کارگر دانشگاه و دختر او را ترور کردند و به قتل رساندند. این حادثه در سال ۱۹۸۰م جنگ‌های تروریستی ایالات متحده در آمریکای مرکزی را به اوج خود رساند که همچنان آثار آن در صفحات اصلی گزارش‌هایی که مربوط به مهاجرت‌های غیرقانونی است مشاهده می‌شود. فرارهای وسیعی که ناشی از آن قتل‌عام بود و نیز اخراج مردم از آمریکا و پناه بردن به ویرانه‌های کشورهای خودشان برای نجات از مرگ، جزء مفاد این گزارش محسوب می‌شود.

واشنگتن به‌عنوان قهرمان جهان در تولید ترور و خشونت ظاهرشده است. تحلیلگر سابق سیا، پل پیلار[۹] نسبت به «تولید تنفر ناشی از حملات تروریستی آمریکا» در سوریه هشدار می‌دهد و یادآور می‌شود که ممکن است تشکیلات جهادی جبهه النصره و داعش با اصلاح روند هنجارشکنی‌های خود از سال گذشته و عملیات جنگی متعدد در برابر مداخلات آمریکا، آن را به‌عنوان جنگ آمریکا علیه اسلام القا نمایند. (که ازنظر تبلیغاتی به ضرر امریکا خواهد بود.)

شرایط پیش‌آمده، یک نتیجهٔ کاملاً منتظره از اقدامات آمریکاست که به گسترش جهادیسم در بخش کوچکی از افغانستان به بخش‌های وسیعی از دنیا کمک کرده است. پدیدهٔ جهادیسم رایج که به شهرت زیادی نیز رسیده، همان داعش است که خلافت جنایت‌بار خود را در مناطق گسترده‌ای از عراق و سوریه ایجاد کرده است.

گراهام فولر[۱۰]، عضو سابق سیا، که یکی از تحلیلگران برجستهٔ منطقه محسوب می‌شود، معتقد است: «ازنظر من آمریکا یکی از عاملان اصلی ایجاد این سازمان مخوف است». او می‌افزاید: «گرچه ایالات متّحده ساختار داعش را طراحی نکرده است امّا مداخلهٔ ویرانگر او در خاورمیانه و حمله‌اش به عراق از عوامل اصلی تولّد داعش بود.»

به این موارد می‌توان بزرگترین مبارزهٔ تروریستی جهان را نیز افزود که در آن اوباما مدعی است، پروژهٔ بین‌المللی مقابله با تروریست‌ها را به راه انداخته است. تأثیرات نفرت‌آور حملات هواپیماهای بدون سرنشین آنها و نیز عملیات‌هایی که توسط نیروهای ویژه انجام می‌شود، دارای ابعاد گسترده‌ای است و هنوز به‌اندازه کافی شناسانده نشده‌اند و نیاز به تحلیل و بررسی بیشتری دارد. این همان پیشینهٔ حیرت‌برانگیزی است که باید در مورد آن تأمل کرد.

[۱] . Jonas Savimbi

[۲] . Unita

[۳] . درواقع حمایت از جریان یونیتا در آنگولا به رهبری جوناس ساویمبی، توسط امریکا یکی از مهمترین مصادیق جنگ نیابتی در جریان جنگ سرد بود. UNITA از سوی آمریکا و MPLA توسط اتحاد جماهیر شوروی و متحدانش حمایت می‌شد.

[۴] . Marrack Goulding

[۵] . Nikita Khrushchev

[۶] . Robert McNamara

[۷] . Keith Bolender

[۸] . Hillary Clinton

[۹] . Paul Pillar

[۱۰]. Graham Fuller

Print Friendly, PDF & Email
محسن مهریزی
محسن مهریزی
دانشجوی دکتری تصوف و عرفان اسلامی، پژوهشگر مطالعات راهبردی