کتاب دعوه المقاومه الاسلامیه العالمیه

ابومصعب السوری یک نویسنده پرکار است که کتاب‌ها،مقالات و فایلهای صوتی و تصویری متعددی از درس‌های او برجای مانده است.  مهم‌ترین اثر وی «دعوه المقاومه الاسلامیه العالمیه» است که از سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۴ مشغول به نگارش آن بود و بالاخره در ژانویه ۲۰۰۵ آن را به صورت آنلاین منتشر کرد.

این اثر ۱۶۰۴ صفحه‌ای نه‌تنها منبعی قوی از تاریخ حرکت جهاد است بلکه به مهم‌ترین منبع مکتوب در مطالعات استراتژیک القاعده تبدیل شده است. این کتاب بیش از همه آثار او مورد توجه جهادی‌ها و نیز شخصیت‌های آکادمیک و بخش‌های امنیتی در سطح بین الملل قرار  گرفته است. این کتاب به منبع استاندارد برای ارجاع درباره القاعده تبدیل شده است. برای درک اهمیت این کتاب باید در نظر داشت که السوری پیش بینی کرد القاعده به سمت مدل سازمانی با واحدهای غیرمتمرکزی که صرفاً ایدئولوژی و مسئولیت مشترک دارد حرکت می‌کند.

این کتاب دو جزء دارد. جزء اول به بحث‌های ایدئولوژیک و تاریخی جهاد از صدر اسلام و تجربه ۴۰ سال گذشته آن می‌پردازد. سپس در جزء دوم به بیان استراتژی و منطق اجرایی خود مبادرت می‌کند. السوری این بخش را به قلب کتاب تشبیه کرده و می‌گوید همه کتاب برای رسیدن به همین بخش نوشته‌شده است. این مطالب عینی، عقلانی و اجرایی بوده و عمدتاً به دور از دیدگاه‌های انتزاعی رایج در بین سلفی‌ها است و همین امر السوری را به چهره‌ای به مراتب خطرناک‌تر از شیوخ افراطی تندروی بدون برنامه عملیاتی و حساب شده می‌کند. در مقدمه جزء دوم به بیان تطور و تحول فکری جهادی پرداخته و نظریه عملی برای جهاد را نظریه دعوت به مقاومت می‌داند که عنوان کتاب هم همین است و خصوصیات آن را متذکر می‌شود. السوری مطالب این بخش را حاصل تجربه و مشاهدات خود در میدان عمل عنوان می‌کند و به گفته خود، برای نگاشتن همین مطالب بود که مجدداً در زمان طالبان به افغانستان بازگشت تا در تجربه کنش‌ها و واکنش‌های یک حرکت جهادی زنده دست به نگارش این جزئیات بزند. او تاکید می‌کند که این مطالب مسائل حلال و حرام نیست که دیگران هم به آن پرداخته باشند.

این جزء با فصل هشتم کتاب آغاز می‌شود که خود مشتمل بر چند باب است که نظریات شاخص استراتژیک او در دو باب چهارم و ششم آمده است. باب چهارم درباره نظریه نظامی دعوت مقاومت اسلامی جهانی است. در ذیل این عنوان نقد و بررسی روش‌های جهاد در گذشته صورت می‌گیرد که عبارتند از روش سازمانی، روش جبهه باز، جنگ انفرادی و سلول‌های کوچک، نظریه وابستگی به امه، مقومات جهاد در جبهه باز و جهاد ارهابی فردی. السوری در باب ارهاب نگاهی سلبی ندارد و پس از تبیین مفهوم آن، ارهاب دشمنان را تکلیف شرعی مسلمانان و سنت نبوی می‌داند و تکلیف افراد را در این زمینه تشریح می‌کند و احکام مختلف ارهاب را بیان می‌کند. در اینجا در ذیل تیتری با عنوان تنبیه مهم، یاد آور می‌شود که وظیفه جهاد در مقابل علمای منافق و گمراه با دلیل است نه سلاح. (ص ۱۳۵۵- ۱۴۰۴) باب ششم آماده‌سازی خود و تمرین برای دعوت مقاومت اسلامی جهانی است. در اینجا ابتدا روش‌های سابق آموزش نظامی نقد می‌شود و بعد از آن الگوهای جدیدی پیشنهاد می‌شود که عبارتند از تمرین در منزل، تمرین در گروه‌های کوچک سری، تمرین در ارتش کشورهای امن، تمرین در جبهه‌های باز، تمرین شبه علنی در مناطق آشوب‌زده. سپس به بیان مفهوم اِعداد و آماده سازی می‌پردازد. مطلب دیگر مربوط به اسلحه جریان مقاومت و تمرین و روش‌های آن است. (ص ۱۴۱۴-۱۴۲۸)

در خاتمه «مسک الختام» را به بررسی احادیث ملاحم و فتن و آخرالزمان می‌پردازد. مانند دیگر سلفی‌ها نکاتی که در این بخش برجسته می‌شود ابتدا فساد دنیا و اجتماع در آخرالزمان و گرفتاری مسلمانان و فساد علما، غربت صالحان، علامات قیامت، علامات مهدی و پرچم‌های سیاه، ملاحم مربوط به روم، خروج دجال و نزول عیسی و خروج یأجوج و مأجوج است. در نهایت هم کتاب با عنوان «هذه وصیتی» که وصیت پایانی السوری برای خواننده است، پایان می‌یابد.

 

Print Friendly, PDF & Email
مرتضی آقامحمدی
مرتضی آقامحمدی
استاد سطوح عالی حوزه و دانشگاه دکتری مطالعات اسلامی دکتری شیعه شناسی پژوهشگر مطالعات راهبردی